شکست پیشینی در نجات زبان فارسی

دیدگاه​ها

• ماندانا رحیمی در ۷ دی ۱۳۸۹ ساعت ۱۶:۴۴

  بسیار مقاله آوانگارد و جالبی بود

  پاسخ دهید
• آرش در ۷ دی ۱۳۸۹ ساعت ۱۸:۳۳

  لذت بردم. نکات آموزنده ای برای من داشت که تا حالا بهشون درست فکر نکرده بودم. مثل خالی گذاشتن شکافها بهتر از به زور پر کردن اونهاست.

  یادم میاد تو مازندران که کار میکردم از پیمانکارمون پرسیدم ترجمه این کلمه به فارسی چی میشه گفت نداره. من گفتم نداره؟!! مگه میشه بالاخره یک معنی میده دیگه!
  خلاصه تو یک جمله معنیش کرد برام (نپرسید چی بود که یادم نمیاد)
  حالا اون زبان مازنی بود و این فاصله با فارسی من رو داره شما ببینید مثلا زبان فرانسه یا اسپانیایی با زبان ما چه فاصله هایی داره که پرکردنش با دفن کردنش یکی میشه عملا!

  پاسخ دهید
• رضا در ۷ دی ۱۳۸۹ ساعت ۱۹:۱۴

  صد در صد موافقم. اگر ما کشور قدرتمندی باشیم خود به خود زبانمان هم قدرتمند خواهد بود. حال این زبان می‌خواهد فارسی باشد، عربی باشد یا یک زبان از زبان‌های بومیان آفریقایی

  پاسخ دهید
• شهاب در ۷ دی ۱۳۸۹ ساعت ۲۱:۱۰

  مقاله جالبی بود. اما چند نکته:

  ۱- مقایسه زبان انگلیسی با زبان فارسی کاری نادرست است. از آن جهت که اگر برای تکامل زبان دوره‌های تاریخی قائل شویم، زبان انگلیسی هنوز در مراحل اولیه پس از شکل‌گیری است. حال آنکه زبان فارسی شکل و قوام خود را پیدا کرده که برای درک این مطلب میتوان ادبیات دو زبان و میزان نفوذ ادبیات در زبان عامه را مورد بررسی قرار داد. شاید مقایسه صحیح‌تر، مقایسه زبان فارسی با زبان آلمانی می‌بود. دقت داشته باشید که آنچه ما به عنوان انگلیسی میشناسیم قدمتی در حدود تنها ۵۰۰ سال دارد. قدمت از آن نظر مورد مهمی به شمار میرود که نقش مستقیمی در میزان تولیدات ادبی در یک زبان دارد.

  ۲- در پاره‌ای موارد سخن شما در مورد فلسفه غرب درست است. اما تنها در پاره‌ای از موارد. توجه شما را به این نکته جلب میکنم که ساخت واژه در زبان زبان فارسی، همانند زبانهای غربی بوسیله وندها انجام میگیرد. پس قاعدتا تنها زمانی با مشکل ترجمه روبرو می‌شویم که ریشه مورد نیاز برای ساخت واژه در زبان ما موجود نباشد که تنها در اندک مواردی با این مشکل روبرو می‌شویم.

  پاسخ دهید
  • ادب دوست در ۲۸ بهمن ۱۳۸۹ ساعت ۰۰:۰۶

    با شهاب موافقم چون زبان اینگلیسی خود شاخه ای از زبانهای ژرمنی و آنهم خود شاخه ای از زبانهای هندو اروپایی است و آمیخته ای از گویش آنگلو ساکسونی با واژگان لاتینی که البته چون اکنون از دید اقتصادی اهمیت یافته خیلی ها میپندارند که اینگلیسی زبانی کهن و مهم در تاریخ بوده است که اینجور نبوده و خود اینگلیسی ها بایستی به لاتین و یا فرانسه مینوشتند تا برای دیگر ملتها فهمپذیر باشد ، البته اینگلیسی از دید شکوفایی دستوری کمی به پارسی دری همانندی دارد چون “اینگلیسی”و “پارسی” تنها زبانهای هندو اروپاییند که نشانههای جنسی نامواژگان را از دست داده اند و نرینگی و مادگی برای واژگان ندارند
    ولی چون پارسی زبانی است که کارواژگان در آن بخوبی صرف میشود (بر خلاف انگلیسی) و میتواند ساختاری بسیار خمش پذیر (flexible) بیابد چون در پارسی ساختار واژه (مرفلوژی) کانون رساناندن مفهوم است و ساختار جمله ( سینتاکس) میتواند بهر نمایی دربیاید ( که همین ویژگی سرایش را در پارسی به کمال میرساند) که یکسره برخلاف انگلیسی است و در این دید پارسی بیشتر با گویشهای باستانی آریایی همانندی دارد و حتی برای فرا نمودن زمانهای کامل میتواند از ساختار خود واژه سود جوید(همانند لاتین و یونانی)
    در حالیکه در زبان انگلیسی نیاز به کارواژگان کمکی است و نرمش و خمش در جمله نیست چون(کار) واژگان صرف نمیشوند و پیشوند پسوندها هم در انگلیسی آمیخته ای از ژرمنی و یونانی و لاتینی اند
    زبان پارسی اگر درست بکار برود و بر نویسنده بر آنآگاهی ژرف داشته باشد بسیار نیرومند تر از انگلیسی است
    برای کاربرد درست زبانمان و برابر گزاری واژگان بیگانه بایستی :
    - نخست به گویش ملی مان عشق ورزید
    -کتابهای ادبی نگارندگان درجه یک را بر خواند
    -آشنایی به دست کم دو زبان بیگانه داشت ( اصلا انگلیسی را نباید بشمار آورد )
    - به ساختار پیشوند/ پسوند /کهوند(حرف تصغیر) آشنایی داشت
    - از پارسی نویسان آفریننده پیشین نیز الگو گرفت و اندکی به زبانشناسی تاریخی نیز نگرشی داشت
    -از انگیزه های سیاسی و احساسی پرهیز کرد
    - ریشه های کار وازگان را بخوبی بتوان شناخت

    پاسخ دهید
• رضا در ۱۰ دی ۱۳۸۹ ساعت ۲۰:۵۶

  خیلی متن خوبی بود در عین حال که درکش خیلی راحت نبود.
  خوب حالا من میخواهم بدانم ، ما بعنوان عوام چه کمکی میتوانیم به پیشرفت زبان پارسی بکنیم؟
  آیا راهی هست؟
  در این متن به نکاتی اشاره شد که خیلی به مردم عادی مانند من مربوط نمیشد مانند سیاست.

  پاسخ دهید
  • علی در ۴ اردیبهشت ۱۳۹۰ ساعت ۱۶:۵۸

    اتفاقا آقا رضا همه چیز به مردم عادی بستگی داره . . .
    سیاست فقط در دم و دستگاه دولت بودن نیست. . . سیاست یعنی نگرانی و تلاش برای امر مشترک و آزادی . . .

    پاسخ دهید
• ناشناس در ۲۹ دی ۱۳۸۹ ساعت ۱۴:۵۷

  ba salam
  unche ke shoma ba name zaban too keshvare iran mishnasid yek zaban nist mesle hamye zabanhaye addie dge !!behetoon pishnahad midam dorehaye tahavole zabane farsi ro az ketabe dr ali ashrafe sadeghi bekhoonid ta befahmid zabane emrooze farsi be estelahe zaban shenasa ye zabane amikhte mahsoob mishe yek zabani ke az amikhte shodan zabanhaye aghvame mokhtalef dar toole zaman be vujud umade .khasiate in zabanhaye amikhte ine ke too keshvari ba vosaate joghrafiayiye ziad vujud dare,loghatesh bishtar loghate ammi va az nazare ejtemaee az sootoohe payin jame ast,in zabanha be zoodi taghyir mikonand be tori ke dar arze chand dahe shekle neveshtari va goftarishoon be sheddat az ham fasele migire.hala baz ham say konid dam az khali gozashtane tarakha bezanid.albate dge kari baraye chenin zabane az dast rafteyi nemishe kard bayad besoozim be paye kasani ke hamishe dar raase jamee boodand o asib zadand be peikareye zaban va hatta jameeye bozorge iran

  پاسخ دهید
  • ادب دوست در ۲۸ بهمن ۱۳۸۹ ساعت ۲۲:۱۵

    شما که زبان پارسی را “زبانی آمیخته” نامیدید میتوانید زبانی رانشان بدهید که آمیخته نباشد البته همه زبانها اگر ژرفتر فرونگریسته شوند بسیاری از واژگانشان وامگرفته شده است و خود از آن آگاه نیستند و دیگر اینکه بکار گیری واژگان بیگانه پرسشی “چندی” است چنانچه در گذر روزگار بسته به گزینش ادبی و توان اندیشه هر کس کم و یا بیش واژگان بیگانه در سخنش آورده است این سخن شما البته مرا بیاد ایرانستیزانی میاندازد که بگفته خودشان “فارسی را لهجه ۳۳ عربی پنداشته اند”نه دوست گرامی ام ، پارسی چون گویش رسمی فرمانروایان و زبان ادبی و علمی از اسیای مرکزی و هند و سوی باختری چین و نیز تا آناتولی و بالکان را دربرمیگرفته طبیعی است که واژگانی بدرون ان رفته است که برایشان میتوان واژگانی پارسی باز گزاشت و این سستی خویشتنی کسانی است که به فرهنگ خودشان ارزش درخور آنرا نمیگزارند .
    و البته شاید زبانهای مغولستان و بومی های جزیره های اقیانوس آرام “نا آمیخته تر !” باشد ولی هیچگاه هیچکدام جایگاه پارسی را نیافته اند و نخواهند یافت چون این گویش به فرهنگ ژرف ایرانی استوار است که بسیار دیرینه است بر خلاف تبارهایی که تا سده های گذشته شهرنشین نبوده اند و هیچ دفتر ادبی شایسته ای هم ندارند هرچند که بنازند که زبانشان تا چه اندازه ” خالص” است
    ولی یک برگ گلستان و بوستان به هزاران برگ از حماسه های آن بیابانگردان با زبان (بگفته خودشان با قاعده و خالص )میارزد ،چون سخن پارسی پرمغز است همه جهان را دربرمیگیرد و از خرد و رای و عرفان و مردمی(انسانیت) میگوید .
    و اما درباره آنچه “بگفته خود شمادرباره دگرگونی زبان آمیختهای همچون پارسی” باید بگویم که ما هنوز هم میتوان دفترهای ادبی هزار و اندی سال پیش را بخوانیم و دریابیم پس گفته شما نادرست است که ” در عرض چند دهه تغییر میکند” .
    از دیرباز ایرانیان هر کس بسته به منش و سلیقه شان بروش دیگری نوشته و سرو ده اند و اینهم از زیبایی ها و پهنای و ژرفای گسترده پارسی است که چنین زمینه ای را به گوینده و نویسنده میتواند بدهد
    پارسی گوهر سخنوری همه ایرانیان است آنرا گرامی بداریم

    پاسخ دهید
    • ماندانا در ۳۰ بهمن ۱۳۸۹ ساعت ۰۱:۱۳

      جناب ادب دوست
      به حق که نژادپرست هستید با دادن لقب‌هایی مثل بیابانگرد به دیگران و حقیر شمردن زبان‌های دیگر و بالا بردن زبان فارسی بدون هیچ دلیل و منطقی و تنها بر اساس احساسات ناسیونالیستی.

      پاسخ دهید
      • ادب دوست در ۳۰ بهمن ۱۳۸۹ ساعت ۲۳:۲۱

        ماندانای گرامی
        از اینکه شاید کمی در دفاع از فرهنگ ایرانی تند رفته ام و شاید کسانی را بیابانگرد خوانده ام پوزش میخواهم هر چند که به دلیلهایی آوردم و به گفته ام باور دارم اما شما خود گواه باشید که آن ناشناس که نوشته من در پاسخ به او بود چنین ادعای یکسر بی بنیادی را کرده بود که:
        ” اونچه شما به عنوان زبان در کشور ایران میشناسید یک زبان نیست مثل همه زبانهای عادی دیگه..”
        حال آیا این توهین به زبان ملی ما نیست؟
        چرا شما ادعای پوچ آن ناشناس را نادیده میگیرید و سخن مرا در دفاع فرهنگ ایرانی نکوهش میکنید ؟
        البته من در جاهای دیگر با این شمار از بدخواهان ایران بحث کرده ام و خوب میدانم که آنها چگونه به فرهنگ و زبان ایرانی میتازند و این جا به پندارم جایی برای برشمردن توانایی های گویش ملی مان است و آن ناشناس چنان بی پروایانه چنین سخنی نادرست درباره ما میگوید و البته اگر شما پارسی را زبان نمیدانید پس چگونه است که سروده های خیام و مولانا که به پارسیند را همه جهان گرامی میدارند و میخوانند و در حالیکه کارهای ادبی زبان” خالص” اسکیموها! هیچگاه جهانی نمیتواند بشود .
        اکنون اگر کسی بیاید بگوید که ” این که زبان نیست” خوب پس چیست؟ آیا من دارم به مریخی مینویسم ؟ آیا بنشینیم و هیچ نگوییم ؟
        خود آنهایی که فرهنگ ما را مینکوهند اگر کسی بگوید بالا چشمشان ابروست بهشان برمیخورد و دادشان به هفت آسمان میرسد ما چرا باید خاموش بنشینیم؟ .
        شاید شماری از بدخواهان ایران از روی حسادت اینحرفها را میزنند
        و بجای نشان دادن نیکیها و ادبیات گسترده و ژرف زبان مورد
        علاقه خودشان! چون چیزی نمییابند پس بر پارسی خرده میگیرند آیا هزاران شاهکار ادبی پارسی ستوده بزرگانی همچون “گوته” پوشکین ، امرسون ، خرخه برخس ،فیتزجرالد …” گواه بسنده ای در هستی زبانی بلند پایه نیست ؟ آیا مگر نه اینست که در دربار شاهان غیر ایرانی ( غزنویان ، گورکانیان، تیموریان ، ..) نیز پارسی دانی هنر برجسته ای بشمار میامده و زبان دیوانی بوده است .
        مگر نه اینکه سلطانهای عثمانی نیز زبان پارسی را دوست داشتند و زبان دیوانی و ادبی عثمانیان در اوج قدرت امپراطوریشان سرشار از واژگان پارسی بود ؟
        مگر نه اینکه حتی ایرانیانی که زبان مادریشان پارسی نبوده نیز تنها به عشق گویش ملی مان به پارسی مینوشتند حتی اگر در گزینش ان آزاد بوده اند و شماری از آنان مانند کسروی ، کاظمزاده ایرانشهر ودیگر هم میهنان آذریمان مدافع سرسخت پارسی گویی بوده اند ؟
        البته اگر کسی به فرهنگ ایرانی توهین کند که ” این که در کشور ایران است زبان نیست..”پس نباید چشمداشت پاسخی درخور یاوه گوییش داشته باشد؟
        سخن مرا بنگرید و واژگان آنرا بشمارید که چند درصدش بیگانه است و پس از آن بگویید که ” فارسی به اصطلاح زبانشناسا زبانی آمیخته است (بگفته ناشناس )”
        پارسی زبان “فارسها” نیست بلکه جان دل و اندیشه همه ایرانیان است و تا روزی که ایرانی با غیرتی هست از هر کجای این سرزمینمان هم که آمده باشد از آن دفاع خواهد کرد .
        همانها که بر “پارسی گویی” تاخته اند همانها بوده اند که گفته اند که ” اصلا کشوری بنام ایران وجود ندارد” خدا را سپاس که بر خلاف حسادت ایشان هم ایران هزاران سال بر جا بوده است و هم
        فرهنگ وادب ایرانی در گزر تاریخ درخشیده است
        دوست گرامیم بیایید خوبی های فرهنگهای یکدیگر را برشمریم
        و چیزی بهم بیاموزیم اما درباره فرهنگ ایرانی اگر کسی به آن توهین کند کوتاه نخواهیم آمد
  • رضا در ۱۹ اسفند ۱۳۸۹ ساعت ۲۲:۰۹

    شما یه کم فکر می کنی می فهمی که این اقوامی که شما ازشون حرف می زنی بهشون می گن اقوام ایرانی. و زبان فارسی هم مطعلق به اقوام ایرانی هست. یه حساب دودوتا چهارتا شمارو به این نتیجه می رسونه که این مطلبی که نقل قول کردین کاملا اشتباهه. من واقعا موندم که کجای دنیا میان زبان و فرهنگ مادریشونو این جوری می کوبن؟ روی سخنم با نویسنده این مقاله هم هست. ایشون اومدن به اسم تحقیق راجع به زبان، افکار سیاسی خودشونو در متن وارد کردن
    تنها پاسخی که می تونم به کار دور از ادب ایشون بدم اینه که شما ترویج بی فرهنگی توسط سایر دولتها در کشورشونو می بینی. دولت هایی که فقط توی حرف متمدن هستن و بعد چسمتو روی همه اونها می بندی و می گی ایرانی ها بی فرهنگن؟

    پاسخ دهید
    • ادب دوست در ۲۲ اسفند ۱۳۸۹ ساعت ۱۸:۲۳

      سپاسگزارم رضا ی گرامی، شما ایرانی راستین هستید.

      پاسخ دهید
    • علی در ۴ اردیبهشت ۱۳۹۰ ساعت ۱۶:۵۶

      دولت ها همه از ایدئولوژی های خودشون تبعیت می کنند که همه شان کثیف و ضد انسانی هستند. منظور از جوامع متمدن جامعه ی مدنی غرب است نه دولت های غربی. ما باید میان این دوتا تمایز قائل شویم.
      در مورد این که در متن از زبان استفاده شده برای بیان نظرات سیاسی باید گفت که هیچ نظری غیر سیاسی نیست همه ی نظارت سیاسی هستند. هر چیزی به سیاست ربط داره. و دوم این که این گونه نقد کردن هیچ استدلال و پایه ای نداره مثلا شما باید نشان بدهید که کجا نویسنده چنین کاری کرده. آیا این که گفته باید تغییر از مسیر سیاست بگذرد اشتباه است ؟؟؟

      پاسخ دهید
• بهروز صفرزاده در ۱۵ فروردین ۱۳۹۰ ساعت ۱۴:۵۵

  با عرض سلام و ادب
  آقای سامان پور، مطلبتان بسیار منطقی و آموزنده است. از شما سپاس گزارم.
  ضمن خواندن مقاله، متوجه چند اشتباه املایی شدم که امیدوارم تصحیح بفرمایید:
  “قاعده” درست است، نه “قائده”.
  “ثغور” درست است، نه “ثقور”.
  “بیندازند” درست است، نه “بیاندازند”.
  “تحت اللفظی” درست است، نه “تحت الفظی”.

  پاسخ دهید
• الوند در ۱۷ تیر ۱۳۹۰ ساعت ۱۶:۵۰

  مشکل اساسی این متن(فکر میکنم اسم پژوهش یا مغاله اصلا مناسب ای کژپنداری ها نباشه) اینجاست که نویسنده تنها به واژه های غربی که وارد فارسی میشه اشاره میکنه. درست که امروزه ورود واژه های انگلیسی خیلی زیادتر از پیش شده ولی مشکل اصلی هنوز واژه های تازی اند، نه تنها واژه هایی که سالهاست وارد فارد فارسی شدن بلکه مشتق هایی هم که امروز(حتی خود فرهنگستان(اگر بشه اسمش رو فرهنگستان زبان فارسی گذاشت)) از اون ها ساخته میشه مشکل اصلی اند.
  از دید نویسنده ما باید کلا زبان مادریمون رو کنار بزاریم چرا که به نظر ایشون ترجمه ی نسک های فلسفی و ادبی غرب نمیتونه معنی اصلی اون رو برسونه !. همچنین ایشون از این موضوع نیز قافل اند که زبان فارسی جزو فرهنگ ایرانی شمرده میشه و بخشی جدا نشدنی از اونه.
  در کل این از دید من این با قرض نوشته شده(اصلا مهم نیست که سیاسی بباشه یا فرهنگی و یا هر چیز دیگری) و نویسنده اون رو از روی لجبازیی کودکانه نوشته.

  پاسخ دهید
• زاگرس در ۶ مرداد ۱۳۹۰ ساعت ۱۶:۵۷

  جناب سامان‌پوور نجات زبان فارسی را در سرکوب زبانهای دیگر(آذری، کردی، عربی) می‌بینند. با این بینش نژادپرستانە ایران را فارسستان خواهید کرد و خود بە خود بە تجزیەی ایران دامن می‌زنید.

  پاسخ دهید