دبیرمقدم در نشست شورای فرهنگستان زبان و ادب فارسی گفت: بررسی سیر تحولات در زبانهای ایرانی، نه تنها به لحاظ تاریخی، فرهنگی، اجتماعی، جغرافیایی و شناختی حایز اهمیت است؛ بلکه در پرتو افکندن بر ماهیت و چیستی زبان و قوه نطق و نظریهپردازی آن در سطح جهان تعیینکننده است.
محمد دبیرمقدم، عضو پیوسته شورای فرهنگستان، درباره موضوع «زبانهای محلی ایران، سنجهای برای تحولات در زمانی و نظریههای زبانی» به ارایه سخنانی پرداخت.
وی در این سخنرانی درباره گونههای مختلف زبان بلوچی، از جمله بلوچی ایرانشهری، بلوچی زابلی یا بلوچی سیستانی، بلوچی لاشاری، بلوچی سراوانی و بلوچی زاهدانی توضیح داد.
وی با ارایه شواهدی درباره ویژگی شاخص زبانهای ایرانی، یعنی نظام مطابقه در گونههای مختلف، درباره یکی از زبانهای ایرانی متعلق به شاخه زبانهای غربی، شمالی و مشخصا از گونههای مختلف بلوچی سخن گفت.
دبیر مقدم همچنین اظهار داشت: زبان بلوچی، کردی، گیلکی و مازندرانی به شاخه زبانهای غربی شمالی از زبانهای ایرانی تعلق دارند؛ هرچند از لحاظ جغرافیایی، زبان بلوچی اکنون در استان سیستان و بلوچستان و در جنوب شرقی ایران رواج دارد. البته اینکه این زبان از چه زمانی از دیگر زبانهای همگروه خود به لحاظ جغرافیایی فاصله گرفته است، برای زبانشناسان روشن نیست.
این عضو فرهنگستان در بخش دیگری از سخنان خود از پیامد یافتههای مبتنی بر گونههای مختلف زبان بلوچی سخن گفت و درباره زبان فارسی در مقام زبان ایرانی متعلق به شاخه زبانهای غربی، جنوبی ایرانی و دیدگاههای مطرح شده درباره تکوین زبان فارسی توضیح داد و گفت: یافتههای مبتنی بر زبانها و گویشهای ایرانی میتوانند زبانشناس ایرانی را در کاویدن مرزهای دانش و سهیم شدن در نظریهپردازی در موضوع چیستی و ماهیت زبان، تغییر زبان و عوامل مؤثر در این تغییر، کمک کنند.
وی در ادامه اظهار داشت: تا آنجا که مطلع هستم در هیچ شاخهای از زبانهای جهان به اندازه شاخه زبانهای ایرانی، آثار و متون ایرانی از دورههای مختلف تاریخی آن وجود ندارد. از اینرو، بررسی سیر تحولات در زبانهای ایرانی، نه تنها از لحاظ تاریخی، فرهنگی، اجتماعی، جغرافیایی و شناختی دارای اهمیت است؛ بلکه در پرتو افکندن بر ماهیت و چیستی زبان و قوه نطق و نظریهپردازی درباره آن در سطح جهانی تعیینکننده است.
دکتر دبیرمقدم در بخش پایانی سخنان خود به اختصار به جنبههای کاربردی تحقیقات خود اشاره کرد.
برگرفته از: خبرگزاری ایبنا
دیدگاه های شما پس از بررسی راهبران تارنما، در این بخش نمایش داده خواهند شد.